Toksoplazmoza

Toksoplazmoza. 

Toksoplazmoza to powszechna, szeroko rozpowszechnioną na świecie odzwierzęca choroba pasożytnicza, którą wywołuje jednokomórkowy organizm Toxoplasma gondii. Pasożyt ten występuje w tkankach wielu gatunków zwierząt (ssaków i ptaków). 

Toksoplazmoza - przyczyny.

Chorobę wywołuje pierwotniak, którego żywicielem ostatecznym są zwięrzeta kotowate. Pasożyty namnażają się w nabłonku jelit kotów, a następnie są wydalane z kałem w postaci odpornych na działanie warunków atmosferycznych oocyst. Oocysty te w ciągu kilku dni dojrzewają w środowisku zewnętrznym. Zwykle w 2-5 dni w procesie sporulacji dochodzi do wytworzenia w oocycie inwazyjnych sporocyst. To właśnie te oocycty są zakaźne dla zwierząt, ptaków oraz ludzi. 

Kot domowy i inne kotowate są żywicielami ostatecznymi. Jedynie w ich organizmie ma miejsce cykl płciowy, wynikiem którego jest powstanie oocyst wydalanych do środowiska wraz z kałem. Koty w czasie aktywnej inwazji mogą wydalić od 3 do nawet 800 milionów oocyst. Okres wydalania trwa zazwyczaj kilka dni. 

U młodych kotów które po raz pierwszy uległy inwazji, choroba ma przebieg ostry i może objawiać się biegunką, apatycznością, wzmożonym pragnieniem i podwyższona temperaturą. U starszych kociaków choroba przybiera postać chroniczną i objawia się zaburzeniami ze strony układu pokarmowego i ośrodkowego układu nerwowego. 

Toksoplazmozą możemy się zarazić poprzez:

 - spożycie oocyst po kontakcie z odchodami kotów np. w trakcie czyszczenia kuwet (przy stosunkowo rzadko czyszczonej kuwecie) lub w trakcie zabawy w piaskowinicy, 
 - spożycie oocyst wraz z nieumytymi warzywami czy owocami skażonymi zanieczyszczonymi odchodami kotów, 
 - spożycie cyst w surowym lub półsurowym mięsie zarażonych świń, owiec czy drobiu, 
 - transfuzję krwi, 
 - przeszczep, 
 - zarażenie płodu poprzez przejście pasożytów przez łożysko, 

W zależności od sposobu i okresu zarażenia wyróżniamy toksoplazmę nabytą oraz toksoplazmę wrodzoną. 

Tokspolazma nabyta może u osób zarażonych może przebiegać bezobjawowo lub skąpoobjawowo. Objawy towarzyszące zarażeniu przypominają przebieg grypy (stany podgorączkowe, osłabienie, bóle głowy i mięśni, powiększenie węzłów chłonnych). Znacznie cięższy przebieg obserwuje się u osób z niedoborami odporności. 

Toksoplazma wrodzona - zarażenie się pierwotniakiem w czasie ciąży. 

To bardzo poważny problem, ponieważ efektem zarażenia dziecka w czasie ciąży mogą być ciężkie wady wrodzone. Największe ryzyko wystąpienia objawów choroby jest w pierwszym trymestrze ciąży. Natomiast zarażenie w trzecim trymestrze ciąży w większości przypadków przechodzi bezobjawowo. 

Toksoplazmoza - badania diagnostyczne. 

Rozpoznanie toksoplazmozy opiera się przede wszytkim na badaniach serologicznych, czyli oznaczenia miana przeciwciał w kierunku Toxoplasma gondii w klasie IgM, IgG i IgA. Duża różnica w mianach przeciwciał pomiędzy dwoma badaniami może świadczyć o reaktywacji choroby. Oprócz wspomnianych badań serologicznych do diagnozowania toksoplazmozy wykożystuje się też badania genetyczne, histopatologiczne, badania obrazowe (usg, tomografia, rezonans - ocena zmian patologicznych charakterystycznych dla choroby). 

Jak zapobiegać zarażeniu?

- spożywać mięso oraz jego przetwory po poddaniu ich obróbce termicznej,
- dokładnie myć warzywa i owoce przed jedzeniem,
- wszystkie deski, noże i inne przedmioty oraz ręce po kontakcie z surowym mięsem należy dokładnie umyć w ciepłej wodzie z detergentem, 
- pić wodę tylko z pewnego źródła, 
- regularnie dbać o czystość wokół kuwety naszego pupila, 


Źródła:
- https://weterynarianews.pl/toksoplazmoza-prawda-mity-odczarowujemy-kota/
- https://www.esccap.pl/toksoplazmozaź